Νίκος Μάθεσης: Ο νταής που αμφισβητούσε τον Μάρκο Βαμβακάρη

Ο Νίκος Μάθεσης ή Τρελάκιας όπως ήταν το παρατσούκλι του στην ρεμπέτικη πιάτσα, γεννήθηκε στη Σαλαμίνα το 1907. Σαν παιδί έκανε όνειρα να γίνει ζωγράφος κι έγραφε ποιήματα αλλά ο πατέρας του γνωστός ιχθυέμπορος στην αγορά του Πειραιά τον έριξε από νωρίς στη βιοπάλη. Σε ηλικία 15 ετών ο Μάθεσης μπήκε στον άγριο κόσμο του λιμανιού αποφασισμένος να διεκδικήσει την υψηλότερη θέση στη μαγκιά.

Η προσωπική του διήγηση είναι ενδεικτική: Αποφάσισα να μπω κι εγώ στον κύκλο της μαγκιάς. Έπρεπε όμως να κάνω σεφτέ, δηλαδή να μαλώσω με έναν καλό μάγκα για να κάνω και εγώ όνομα, να ακουστώ στον μαγκόκοσμο. Άμα ο μάγκας που θα του την έβγαινα είχε όνομα στην πιάτσα, θα ‘κανα κι εγώ. Εγώ είπα, πήγα να πειράξω τον Σκριβάνο για σεφτέ, για να ακούσω το όνομά μου ότι μπήκα στη μαγκιά, για βάπτισμα. Ο Σκριβάνος είχε προϋπηρεσία στη μαγκιά, γεμάτη δάφνες και κατορθώματα θρυλικά, που, μόνο που τ’ άκουγες, νόμιζες ότι είναι παραμύθια. Και με τον Σκριβάνο τα έβαλα πρώτα και έκανα σεφτέ. Πήγα στο μαγαζί του, γυρεύοντας για καβγά. Τον προκάλεσα, αλλά ήταν ξύπνιος άντρας και γίναμε φίλοι αμέσως.

Στα χρόνια του μεσοπολέμου αναδείχθηκε σε παροιμιώδη παλικαρά και όλοι τον έτρεμαν. Το 1938 διέπραξε φόνο, εν αμύνη σκοτώνοντας τον Στρίγκλα, τον τρομερό και φοβερό νταή της Φρεαττύδας. Στο μεταξύ είχε μπει στη μουσική βιομηχανία της εποχής του και τραγούδια του κυκλοφορούσαν ήδη από το 1930. Ο Μάθεσης ισχυρίζεται πως ήταν αυτός που σύστησε τον Βαμβακάρη στις δισκογραφικές εταιρίες, κατηγορούσε μάλιστα τον πατριάρχη του ρεμπέτικου για αγνωμοσύνη, καθώς ο Συριανός ποτέ δεν καταδέχτηκε να αξιοποιήσει τους στίχους που του έδινε. Ο Μάθεσης δεν θεωρούσε σπουδαίο μπουζουξή και δημιουργό τον Μάρκο, έλεγε μάλιστα κοροϊδευτικά για τον δημιουργό της Φραγκοσυριανής ότι «αγόραζε στίχους από τα ημερολόγια τοίχου».

Το πιο γνωστό τραγούδι του Μάθεση είναι η «Γάτα», το περίφημο χασάπικο που μελοποίησε και τραγούδησε ο Στελλάκης Περπινιάδης. Μετά τον θάνατό του ηχογραφήθηκε το ανέκδοτο τραγούδι του «Ένας λεβέντης έσβησε», το οποίο είχε γράψει για τον θάνατο του Άρη Βελουχιώτη, από τον Γιώργο Νταλάρα, στον δίσκο «Τα ρεμπέτικα της κατοχής» (1980)