Ο Ξένος - Η ταινία και το μυθιστόρημα
Η νέα κινηματογραφική μεταφορά ενός μυθιστορήματος που αποτέλεσε διαχωριστική γραμμή στη λογοτεχνία ήταν το μεγάλο νέο του καλοκαιριού
Ο κινηματογράφος είναι η τέχνη της εποχής μας, λαμπερός διάδοχος του μυθιστορήματος. Οι κάθε λογής πειραματισμοί με τους οποίους μπολιάστηκε η μεγάλη αφήγηση ήδη από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα απομάκρυναν ένα μεγάλο αριθμό αναγνωστών από τις σελίδες των βιβλίων, οδηγώντας τους στις οθόνες των κινηματογραφικών αιθουσών. Η κινηματογραφική βιομηχανία που γιγαντώθηκε μεταπολεμικά απείλησε να αφανίσει τη χάρτινη αφήγηση. Από τη μακρινή δεκαετία του '70 οι θεωρητικοί της λογοτεχνίας μιλούσαν για το τέλος του μυθιστορήματος. Την ίδια εποχή ο κινηματογράφος έχανε έδαφος από το «σπιτικό φαγητό» της τηλεόρασης και από την εκχυδαϊσμένη αισθητική της καταναλωτικής μας κοινωνίας,
Στο φόρτε της τεχνολογίας, στην τρίτη δεκαετία της νέας χιλιετίας, ο κινηματογράφος μοιάζει αλώβητος στη μάχη της εικόνας, το ίδιο αλώβητο ωστόσο φαντάζει και το μυθιστόρημα, που εξακολουθεί να γράφεται σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της υφηλίου. Η νέα κινηματογραφική μεταφορά του «Ξένου» του Αλμπέρ Καμύ από τον Φρανσουά Οζόν είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αρμονικής συνύπαρξης των δύο τεχνών. Ο πολυβραβευμένος Γάλλος συγγραφέας μπήκε στον κόσμο του Καμύ με απρόσμενα μεγάλο σεβασμό, δημιουργώντας μια ταινία που ακολουθεί ευλαβικά το νήμα μιας ιστορίας από την οποία απέχουμε ήδη ένα αιώνα. Η ταινία αποτελεί μια πιστή, σχεδόν αδιαμεσολάβητη ανάγνωση του βιβλίου, αποδεικνύοντας πως μια τέχνη μπορεί να είναι υψηλή ακόμα κι όταν σέβεται υπερβολικά μια άλλη.
Ο κινηματογράφος του Οζόν είναι μια αριστουργηματική σεκάνς εικόνων, μερικές από τις οποίες αντιγράφουν φωτογραφικά ενσταντανέ από τη ζωή του Καμύ. Τα μικρά και μεγάλα επεισόδια από τον Ξένο παρελαύνουν μπροστά μας σαν σταθμοί από μια μαγεμένη διαδρομή. Ο σκηνοθετικός μινιμαλισμός του γάλλου σκηνοθέτη είναι κατά κάποιο τρόπο ένας δημιουργικός φόρος τιμής στον εθνικό συγγραφέα της Γαλλίας. Είναι όμως και μια αισιόδοξη νότα για τη συνύπαρξη των τεχνών αλλά και για την επιβίωση της μυθιστορηματικής μνήμης αλλά και της παρουσίας του μυθιστορήματος στην αντιμυθιστορηματική μας εποχή.
